LEXIKON / BIZNES / SPÓŁKA KOMANDYTOWA CO TO — KOMPLEMENTARIUSZ, KOMANDYTARIUSZ I PODATKI PO ZMIANACHLX-011

Hasło · Spółka komandytowa co to — komplementariusz, komandytariusz i podatki po zmianach

Spółka komandytowa co to — komplementariusz, komandytariusz i podatki po zmianach

etym.

Status
ZASADZONE
Autor
[email protected]
Zasadzone
07.11.2026
Lektura
4 min

Spółka komandytowa to spółka osobowa prawa handlowego, w której co najmniej jeden wspólnik, komplementariusz, odpowiada za zobowiązania spółki bez ograniczenia, a co najmniej jeden, komandytariusz, odpowiada tylko do wysokości sumy komandytowej. Przez lata była popularna ze względów podatkowych, bo nie płaciła CIT. Od 2021 r. jest podatnikiem CIT, ale nadal bywa wybierana tam, gdzie liczy się połączenie aktywnego zarządzającego z pasywnym inwestorem.

Wspólnicy i ich rola

Komplementariusz prowadzi sprawy spółki i reprezentuje ją na zewnątrz. Odpowiada za długi spółki całym swoim majątkiem, solidarnie z innymi komplementariuszami i ze spółką, choć wierzyciel może sięgnąć do jego majątku dopiero wtedy, gdy egzekucja ze spółki okaże się bezskuteczna. Bardzo często komplementariuszem jest spółka z o.o., co ogranicza ryzyko osób fizycznych. Taką strukturę nazywa się spółką z o.o. sp.k.

Komandytariusz ma pozycję inwestora. Nie prowadzi spraw spółki i nie reprezentuje jej, chyba że działa jako pełnomocnik lub prokurent. Odpowiada wobec wierzycieli tylko do sumy komandytowej, czyli kwoty wpisanej do KRS, a w zakresie, w jakim wniósł wkład, jest od tej odpowiedzialności wolny.

CechaKomplementariuszKomandytariusz
Odpowiedzialnośćcałym majątkiem, subsydiarniedo sumy komandytowej
Prowadzenie sprawtaknie, chyba że umowa stanowi inaczej
Reprezentacjataktylko jako pełnomocnik lub prokurent
Kto może nim byćosoba fizyczna lub prawnaosoba fizyczna lub prawna
Podatek od zysku (dla osoby fizycznej)19% z możliwością odliczenia CIT spółki19% ze zwolnieniem 50% do 60 000 zł

Jak założyć spółkę komandytową

Umowa spółki komandytowej wymaga formy aktu notarialnego. Powinna określać m.in. firmę i siedzibę, przedmiot działalności, czas trwania, wkłady wspólników i ich wartość oraz sumę komandytową każdego komandytariusza. Spółka powstaje z chwilą wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego. Firma spółki musi zawierać nazwisko lub firmę co najmniej jednego komplementariusza i oznaczenie „spółka komandytowa” albo skrót „sp.k.”.

Nazwisko komandytariusza nie powinno pojawiać się w firmie. Jeśli się pojawi, komandytariusz odpowiada wobec osób trzecich tak jak komplementariusz. To przepis łatwy do przeoczenia przy rodzinnych spółkach.

Spółką komandytową jest spółka osobowa mająca na celu prowadzenie przedsiębiorstwa pod własną firmą, w której wobec wierzycieli za zobowiązania spółki co najmniej jeden wspólnik odpowiada bez ograniczenia, a odpowiedzialność co najmniej jednego wspólnika jest ograniczona.

art. 102 Kodeksu spółek handlowych

Opodatkowanie od 2021 r.

Spółka komandytowa płaci CIT od swojego dochodu: 9% jako mały podatnik lub 19%. Wypłata zysku do wspólników jest dodatkowo opodatkowana jak dywidenda, stawką 19%. Ustawodawca złagodził jednak skutki podwójnego opodatkowania. Komandytariusz będący osobą fizyczną korzysta ze zwolnienia 50% przychodu z udziału w zyskach, do 60 000 zł rocznie, o ile nie jest jednocześnie powiązany ze spółką lub komplementariuszem w określony sposób. Komplementariusz może odliczyć od swojego podatku od zysku CIT zapłacony przez spółkę, proporcjonalnie do udziału w zysku.

Estoński CIT

Spółka komandytowa może wybrać ryczałt od dochodów spółek, czyli estoński CIT, jeśli spełnia warunki, m.in. ma wyłącznie wspólników będących osobami fizycznymi. Podatek płacony jest wtedy dopiero przy wypłacie zysku. Opodatkowanie dywidend opisujemy w tekście podatek od dywidendy.

Zobacz też

Prokura samoistna — komandytariusz nie reprezentuje spółki, ale może zostać prokurentem. Na czym polega prokura i czym różni się samoistna od łącznej, wyjaśniamy w tekście prokura samoistna co to znaczy.

Dla kogo spółka komandytowa

Spółka komandytowa sprawdza się, gdy jeden partner ma prowadzić biznes, a drugi chce zainwestować kapitał bez ryzyka całym majątkiem i bez wpływu na bieżące decyzje. Bywa też wybierana w firmach rodzinnych i przy planowaniu sukcesji. Wadą są koszty założenia i obsługi, pełna księgowość, a od 2021 r. także CIT. Dla jednoosobowej firmy alternatywą może być zarząd sukcesyjny, który pozwala kontynuować działalność po śmierci właściciela bez zmiany formy prawnej. Opisujemy go w artykule zarząd sukcesyjny co to.

Komandytariusz i zwolnienie z podatku od zysków

Po objęciu spółek komandytowych CIT ustawodawca wprowadził preferencję dla komandytariuszy. Mogą oni zwolnić z PIT 50% przychodów z udziału w zyskach spółki, maksymalnie 60 000 zł rocznie. Zwolnienie nie przysługuje, jeśli komandytariusz jest jednocześnie członkiem zarządu komplementariusza lub jest powiązany z komplementariuszem w sposób opisany w ustawie. W praktyce preferencja obniża efektywne opodatkowanie zysków dla mniejszych wspólników, którzy nie zarządzają spółką.

Odpowiedzialność do sumy komandytowej

Komandytariusz odpowiada za zobowiązania spółki tylko do wysokości sumy komandytowej wskazanej w umowie spółki i ujawnionej w KRS. Jeśli wniósł wkład o wartości co najmniej równej tej sumie, jest wolny od odpowiedzialności. Ochrona ma jednak granice. Gdy nazwisko komandytariusza znajdzie się w firmie spółki, odpowiada on wobec wierzycieli tak jak komplementariusz (art. 104 § 4 KSH). Podobnie, jeśli działa w imieniu spółki bez pełnomocnictwa, odpowiada za skutki tej czynności bez ograniczeń.

KwestiaKomplementariuszKomandytariusz
Prowadzenie spraw spółkitaknie, chyba że umowa stanowi inaczej
Reprezentacjataktylko jako pełnomocnik
Odpowiedzialnośćcałym majątkiemdo sumy komandytowej
Preferencja podatkowa od zyskówbrak50% do 60 000 zł rocznie, przy spełnieniu warunków

Zobacz też